Puls Žwiata
Pi▒tek, 27 kwietnia 2018www.puls-swiata.pl
Puls Žwiata


RAPORT: Birma

UCHOD┼╣CY W POLSCE

NORYLSK: Miasto-widmo

KINO AFGANISTANU

Cenzura Internetu w Chinach

Mały Tybet w Nepalu

ARGENTYNA: Okruchy dyktatury

Strefa Kultury:
Literatura

Teatr

Kino

Muzyka

Wystawa

Kanon

BIBLIOTEKA:
LINKI

KSIĄŻKI

DOKUMENTY

GALERIA FOTO

 
ZALOGUJ

BIBLIOTEKA - DOKUMENTY

[RPA] RPA po apartheidzie a migracje mi─Ödzynarodowe – uwarunkowania, g┼é├│wne trendy
Weronika Kloc, 2003 03 15, Warsaw University Conference celebrating 'The tenth anniversary of the abolition of apartheid regime in the Republic of South Africa'

Chcia┼éabym przedstawi─ç jak upadek re┼╝imu apartheidu, demokratyzacja i otwarcie si─Ö Republiki Po┼éudniowej Afryki wp┼éyn─Ö┼éy na zjawiska imigracji do i emigracji z RPA. Om├│wi─Ö te czynniki, kt├│re odziedziczono po starym re┼╝imie jak i wynik┼ée z nowej sytuacji politycznej w RPA i w Afryce. Szczeg├│ln─ů uwag─Ö chc─Ö po┼Ťwi─Öci─ç przemianom w ustawodawstwie dotycz─ůcym migracji i uchod┼║ctwa. Nast─Öpnie scharakteryzuj─Ö kr├│tko imigrant├│w i emigrant├│w, g┼é├│wne uwarunkowania ich decyzji i wp┼éyw na sytuacje RPA.


Niekt├│re uwarunkowania migracji RPA odziedziczy┼éa po starym re┼╝imie. W czasach apartheidu wyra┼║na by┼éa r├│┼╝nica w podej┼Ťciu do bia┼éych imigrant├│w, kt├│rym pozwalano na osiedlenie si─Ö, i Afryka┼äskich migrant├│w, kt├│rym zezwalano tylko na pobyt czasowy. Ten podzia┼é by┼é odzwierciedlony w prawie. Po 1994r. nadal obowi─ůzywa┼éa ustawa Aliens Control Act z 1991, napisana w duchu rasistowskich przepis├│w, kt├│ra k┼éad┼éa nacisk na kontrol─Ö imigracji. Utrzymano tak┼╝e w mocy umowy dwustronne z pa┼ästwami o┼Ťciennymi (nale┼╝─ůcymi do SADC-Po┼éudniowo Afryka┼äskiej Wsp├│lnoty Rozwoju) o rekrutacji robotnik├│w na kontrakty czasowe, szczeg├│lnie do kopal┼ä. W okres wolno┼Ťci RPA wesz┼éa ju┼╝ jako sygnatariusz konwencji genewskiej z nawi─ůzan─ů wsp├│┼éprac─ů z UNHCR w dziedzinie pomocy uchod┼║com mozambijskim przyby┼éym jeszcze w latach 1980tych.


Zmiana ustrojowa 1994 roku spowodowa┼éa otwarcie si─Ö polityczne i ekonomiczne RPA na przyjezdnych, zwi─Ökszy┼éa si─Ö swoboda wjazdu dla Afrykan├│w. Liczba wjazd├│w w wzros┼éa w latach 1994-99 z 3,8mln do 9,9 mln, najsilniej (bo prawie dwukrotnie) na wizach turystycznych i studenckich. To otwarcie zbieg┼éo si─Ö w czasie z og├│lnymi trendami migracyjnymi lat 1990tych. Po pierwsze RPA sta┼éa si─Ö atrakcyjnym celem migrant├│w ekonomicznych ju┼╝ nie tylko z regionu SADC, ale te┼╝ z dalszych cz─Ö┼Ťci Afryki, np. z rejonu Zat.Gwinejskiej. Po drugie stanowi┼éa potencjalne schronienie dla setek tysi─Öcy uchod┼║c├│w z region├│w obj─Ötych wojnami domowymi: Kongo/Zairu, Rogu Afryki, a nawet Indii i Pakistanu. Wzros┼éa liczba os├│b migruj─ůcych z powodu kryzysowej sytuacji politycznej i gospodarczej w ich krajach, np. Nigerii.


Dlaczego RPA by┼éa i jest postrzegana przez imigrant├│w jako tak atrakcyjna? Przede wszystkim licz─ů oni na znalezienie pracy. Cho─ç oficjalna stopa bezrobocia jest podobna co w ich pa┼ästwach pochodzenia, to szansa na prac─Ö jest wi─Öksza. Sk┼éada si─Ö na to wielko┼Ť─ç i potencja┼é ekonomiczny RPA, zapotrzebowanie na si┼é─Ö robocz─ů w zawodach, kt├│rych brakuje lub kt├│rych nie chc─ů podejmowa─ç Po┼éudniowoafryka┼äczycy, du┼╝y sektor nieformalny. Ludziom dobrze znane s─ů tradycje rekrutacji robotnik├│w do RPA, utrzymane umowy i instytucje rekrutacyjne jak The Employment Bureau of Africa, silne zwi─ůzki zawodowe i prze┼Ťwiadczenie o gwarancjach p┼éac i ┼Ťwiadcze┼ä socjalnych, Dla os├│b lepiej wykszta┼éconych szans─ů okaza┼éa si─Ö rekrutacja afryka┼äskich kadr w administracji, akcja afirmatywna w sektorze prywatnym, a tak┼╝e braki w obsadzie wy┼╝szych stanowisk po wyje┼╝dzie cze┼Ťci bia┼éych. Otwarcie si─Ö RPA zacz─Ö┼éo przyci─ůga─ç te┼╝, obok tradycyjnych robotnik├│w, migruj─ůce kobiety – do handlu, us┼éug, prac rolnych.


RPA broni si─Ö jednak przed nap┼éywem imigrant├│w. Przez pierwsze lata wolno┼Ťci obowi─ůzywa┼éa ustawa o kontroli cudzoziemc├│w (Aliens Control Act) z 1991, znowelizowana w 1995. By┼éa to ustawa bardzo restrykcyjna, skupiona na kontroli i karaniu nielegalnych imigrant├│w. Wraz z wyj─ůtkami, stworzonymi dla um├│w o rekrutacji pracownik├│w zagranicznych tworzy┼éa Polityk─Ö Dw├│ch Bram – dwa odr─Öbne systemy wjazdu i pobytu w RPA, przy czym robotnicy kontraktowi byli wy┼é─ůczeni spod kontroli Ministerstwa Spraw Wewn─Ötrznych (Department of Home Affairs). Nowelizacja nie przynios┼éa z┼éagodzenia polityki, a nawet wprowadzono zakaz zmiany celu pobytu oraz kary i obci─ů┼╝enia finansowe dla zatrudniaj─ůcych nielegalnych imigrant├│w. Stworzenie zupe┼énie nowej ustawy poprzedzi┼éa publiczna debata o polityce imigracyjnej. Wyzwaniem by┼éo pogodzenie potrzeb rynku pracy z obawami obywateli i rosn─ůcymi uprzedzeniami wobec imigrant├│w. Wreszcie powsta┼éa Ustawa Imigracyjna z 2002r. Utrzyma┼éa ona rozbudowane ┼Ťrodki kontroli legalno┼Ťci pobytu i ujawniania nielegalnych imigrant├│w, zakazy pracy dla wi─Ökszo┼Ťci rodzaj├│w wiz, ┼Ťcis┼é─ů kontrol─Ö zatrudniaj─ůcych osoby z czasowym pozwoleniem na prac─Ö. Okre┼Ťlono kryteria ubiegania si─Ö o r├│┼╝ne rodzaje wiz (np.studenckich, biznesowych, na leczenie) i o pobyt sta┼éy dla zatrudnionych w RPA, os├│b o cennych kwalifikacjach i dla najbli┼╝szej rodziny obywatela lub rezydenta. W ustawie znalaz┼éy si─Ö te┼╝ zapisy o zniech─Öcaniu do nielegalnej imigracji przez akcje informacyjne za granic─ů, promocji praw cz┼éowieka w zwi─ůzku z migracj─ů oraz o edukacji dla przeciwdzia┼éania ksenofobii w spo┼éecze┼ästwie.


W┼Ťr├│d imigrant├│w mo┼╝na wyr├│┼╝ni─ç kilka grup o r├│┼╝nym statusie. Legalni to przede wszystkim osoby z r├│┼╝nymi wizami, bez prawa pracy (zmiana celu ich pobytu jest nielegalna), wykwalifikowane osoby z czasowym pozwoleniem na pobyt i prac─Ö, robotnicy kontraktowi zatrudnieni na podstawie um├│w bilateralnych, zarejestrowani przez pracodawc├│w robotnicy rolni. Ich sytuacja uleg┼éa w latach po 1994r. zmianie: ograniczono zatrudnienie przez agencje rekrutacyjne w g├│rnictwie ze 183tys w 1984 do 147 tys w 1994. Zamiast tego zatrudnia si─Ö poprzez po┼Ťrednik├│w, co jest mniej korzystne dla robotnik├│w. Nie nast─ůpi┼é przewidywany drena┼╝ afryka┼äskich m├│zg├│w do RPA. Zmniejszono liczb─Ö pozwole┼ä na pobyt sta┼éy, gdy┼╝ nie rekrutuje si─Ö ju┼╝ zagranicznych specjalist├│w i wzros┼éa niech─Ö─ç do osiedlaj─ůcych si─Ö obcych, zabieraj─ůcych prac─Ö. Pozwolenia na prac─Ö wydawano nawet ju┼╝ po 1994 wci─ů┼╝ g┼é├│wnie -65%- Europejczykom, a nie najbardziej ch─Ötnym do pracy obywatelom SADC. W┼Ťr├│d wykszta┼éconych imigrant├│w wi─Ökszo┼Ť─ç bia┼éych ma prawo sta┼éego pobytu, za to Afrykan├│w – tylko czasowe pozwolenie na prac─Ö. Liczba tych czasowych pozwole┼ä, wzros┼éa w latach 1994-96 nast─Öpnie spad┼éa kilkukrotnie. Wg ocen Mi─Ödzynarodowej Organizacji Pracy z 1998r. te zaostrzone po 1994r. uregulowania, przy niedocenianym przez rz─ůd zapotrzebowaniu na si┼é─Ö robocz─ů (i t─ů profesjonaln─ů, i niewykwalifikowan─ů, do najgorszych prac) stworzy┼éy warunki do rozwoju imigracji nielegalnej.


Nielegalni imigranci to b─ůd┼║ ci, kt├│rzy przed┼éu┼╝yli pobyt po legalnym wje┼║dzie, b─ůd┼║ ci, kt├│rzy przekroczyli granic─Ö nielegalnie. Liczebno┼Ť─ç pierwszej grupy szacuje si─Ö na podstawie rejestru wjazd├│w i wyjazd├│w – w 1997r. na 830 tys, powi─Ökszaj─ůce sie o oko┼éo 80 tys. rocznie. O skali niech ┼Ťwiadczy tez dwukrotny wzrost liczby wjazd├│w na podstawie wiz turystycznych w latach 1994-1999. Drug─ů grup─Ö, os├│b kt├│re nielegalnie znalaz┼éy si─Ö na terytorium RPA, ocenia si─Ö na od 0,5 mln (badacze) do 4 i wi─Öcej milion├│w – te ostatnie liczby s─ů oczywi┼Ťcie obecne w dyskursie publicznym nt. zalewu nielegalnych imigrant├│w i konieczno┼Ťci walki z nimi dla dobra obytwateli. Nielegalni imigranci s─ů zatrudniani przez pracodawc├│w, kt├│rzy potrzebuj─ů taniej si┼éy roboczej do eksploatacji. Pracuj─ů te┼╝ cz─Östo w sektorze nieformalnym w handlu i us┼éugach. Nielegalna migracja sta┼éa si─Ö dla wielu strategi─ů ┼╝yciow─ů: po deportacji zwykle wracaj─ů do RPA, nierzadko wielokrotnie.


Wi─Ökszo┼Ť─ç imigrant├│w pochodzi z pa┼ästw o┼Ťciennych, przyje┼╝d┼╝a na pewien czas i utrzymuje zwi─ůzki z krajem pochodzenia, nierzadko odwiedzaj─ůc domy raz na miesi─ůc. Takie pa┼ästwa jak Lesoto i Mozambik s─ů w ogromnej mierze zale┼╝ne od dochod├│w ich obywateli uzyskiwanych i przesy┼éanych z RPA. Coraz wi─Ökszy odsetek imigrant├│w stanowi─ů kobiety, kt├│rych mobilno┼Ť─ç ro┼Ťnie, szczeg├│lnie tam gdzie s─ů ju┼╝ ustanowione powi─ůzania, sieci migracyjne przez lata migracji m─Ö┼╝czyzn. Badania z 1997 wykaza┼éy, ┼╝e imigrantki s─ů lepiej wykszta┼écone ni┼╝ imigranci i rzadziej przekraczaj─ů granic─Ö nielegalnie. A jednak maj─ů mniejsze szanse na legalne zatrudnienie.


Imigranci dostali dwie szansy na uregulowanie swojego statusu w postaci amnestii. Pierwsza, z 1995r. obj─Ö┼éa robotnik├│w kontraktowych pracuj─ůcych w RPA od 1986r. i g┼éosuj─ůcych w wyborach 1994r., g┼é├│wnie g├│rnik├│w. Skorzysta┼éo w wyniku braku informacji i obaw przed ujawnieniem tylko 50tys. Kolejna amnestia z 1996r. dotyczy┼éa obywateli pa┼ästw SADC mieszkaj─ůcych co najmniej od 1991r. pracuj─ůcych lub powi─ůzanych rodzinnie z RPA. spo┼Ťr├│d nawet 2-4 mln spe┼éniaj─ůcych warunki, oko┼éo 200 tys z┼éo┼╝y┼éo wnioski, a uznano 124tys. Osoby kt├│re ujawni┼éy si─Ö, ale nie dosta┼éy prawa pobytu znalaz┼éy si─Ö w ci─Ö┼╝kiej sytuacji. Nielegalni imigranci podlegaj─ů deportacji, kt├│ra obj─Ö┼éa w latach 1994-2003 ponad 1mln os├│b.


Szczeg├│ln─ů grup─ů przyjezdn─ů w RPA s─ů uchod┼║cy mozambijscy. Przybyli w liczbie ponad 350tys. w latach 1980tych uciekaj─ůc przed wojn─ů domow─ů i powodzi─ů. Dostali prawo pobytu tylko w 2 homelandach (w pozosta┼éych bylyby nielegalnymi imigrantami). Ich sytuacja uleg┼éa poprawie po podpisaniu w 1993r. umowy z Mozambikiem i UNHCR o ich repatriacji. Akcja Wysokiego Komisarza nie powiod┼éa si─Ö, skorzysta┼éo z niej tylko 31,6tys., drugie tyle wr├│ci┼éo samodzielnie. R├│wnolegle podlegali oni deportacjom przez w┼éadze RPA wraz ze zwyk┼éymi nielegalnymi imigrantami. W 1996r. wygas┼é status uchod┼║czy i Mozambijczycy znale┼║li si─Ö zn├│w w trudnej sytuacji nielegalno┼Ťci. Niewielu mog┼éo skorzysta─ç z 2 pierwszych, um├│wionych przeze mnie amnestii. Szans─Ö na regulacj─Ö ich statusu da┼éa trzecia amnestia wprowadzona w latach 1999-2000, cho─ç ju┼╝ w 1996 rz─ůd postanowi┼é, ┼╝e uchod┼║com z Mozambiku pozostaj─ůcym w RPA w liczbie oko┼éo 200tys nale┼╝y nada─ç prawo sta┼éego pobytu. Nauczeni niepowodzeniami poprzednich akcji tw├│rcy amnestii w┼é─ůczyli do prac organizacje pozarz─ůdowe i dopracowali dost─Öp do informacji i dokument├│w potrzebnych dla skorzystania z amnestii. Trzeba pami─Öta─ç, ┼╝e wielu Mozambijczyk├│w powr├│ci┼éo po repatriacji do RPA nie mog─ůc poradzi─ç sobie bez pomocy w zniszczonym kraju.


Obecnie przybywa oko┼éo 20tys rocznie uchod┼║c├│w i staraj─ůcych si─Ö o azyl. Ich sytuacja w RPA jest niejednoznaczna. Oficjalnie istniej─ů uregulowania ich specjalnego statusu (Refugee Act z 1998r.), jednak w praktyce korzystanie z przys┼éuguj─ůcych praw (do ┼Ťwiadcze┼ä, szk├│┼é, wyj─ůtkowo –do pracy) a nawet sama wiedza o nich jest ograniczona. Uchod┼║cy, obecnie ju┼╝ nie tak masowi jak w latach 1980tych, maj─ů w 1/3 wykszta┼écenie wy┼╝sze, a w niemal 2/3 ┼Ťrednie; tylko 3% z nich przed wyjazdem by┼éo bezrobotnymi. Wydaje si─Ö, ┼╝e lepsza integracja uchod┼║c├│w w spo┼éecze┼ästwie pozwoli┼éaby im samym na wykorzystanie swoich kwalifikacji, prac─Ö i kszta┼écenie i samodzielne wyj┼Ťcie z ub├│stwa, bez zale┼╝no┼Ťci od pomocy pa┼ästwa i organizacji humanitarnych.


Drug─ů stron─ů sytuacji migracyjnej RPA jest oczywi┼Ťcie emigracja. Ju┼╝ w latach 1980tych zacz─Öli kraj opuszcza─ç niepewni swej przysz┼éo┼Ťci biali. Trend ten by┼é kontynuowany w latach 1990tych i 2000nych. Wielu wyje┼╝d┼╝aj─ůcych bia┼éych to wykszta┼éceni ludzie, co odbi┼éo si─Ö na po┼éudniowoafryka┼äskim rynku pracy. Oficjalna skala emigracji, cho─ç ni┼╝sza ni┼╝ w 1980tych, w latach 1990tych i 2000nych wzros┼éa. G┼é├│wne pa┼ästwa docelowe wyjazd├│w to Wielka Brytania, Australia, Nowa Zelandia i USA. Cz─Ö┼Ť─ç emigracji umyka oficjalnym statystykom, gdy┼╝ wyje┼╝d┼║aj─ůcy nie chc─ů deklarowa─ç emigracji na sta┼ée obawiaj─ůc si─Ö zaj─Öcia kont bankowych, a nawet uciekaj─ů przed niezap┼éaconymi podatkami. Zjawisko emigracji bia┼éych elit powoli przerodzi┼éo si─Ö w odp┼éyw najlepiej wykszta┼éconych os├│b, tak bia┼éych, jak Afrykan├│w, ku krajom z lepszymi p┼éacami i perspektywami na karier─Ö. W latach 1994-2001 opu┼Ťci┼éo RPA 16,7 tys. os├│b najlepiej wykwalifikowanych. Ciekawym zjawiskiem jest te┼╝ emigracja wykszta┼éconych m┼éodych po┼éudniowoafryka┼äczyk├│w. Jest ona dodatkowo powodowana konkurencj─ů by┼éych uchod┼║c├│w po┼éudniowoafryka┼äskich, kt├│rzy powr├│cili bogatsi o mi─Ödzynarodowe do┼Ťwiadczenie i byli ch─Ötniej zatrudniani. Badacze emigracji okre┼Ťlaj─ů wyje┼╝d┼╝aj─ůcych mianem flaming├│w i licz─ů, ┼╝e podobnie jak te ptaki wracaj─ů na wyschni─Öte i opuszczone kiedy┼Ť ┼éowiska, powr├│c─ů oni w swoje strony gdy poprawi─ů si─Ö warunki ┼╝ycia i op┼éacalno┼Ť─ç pracy. Zwraca si─Ö te┼╝ uwag─Ö na to, ┼╝e Po┼éudniowoafryka┼äczycy dopiero po 1994r. uzyskali pe┼én─ů swobod─Ö podr├│┼╝owania po ┼Ťwiecie, st─ůd wielu wyje┼╝d┼╝aj─ůcych, kt├│rzy jednak w ko┼äcu powr├│c─ů.


Podsumowuj─ůc nale┼╝y oceni─ç, ┼╝e otwarcie sie RPA po 1994r., i w┼é─ůczenie w globaln─ů ekonomi─Ö przynios┼éo tak┼╝e w┼é─ůczenie, z pewnym op├│┼║nieniem w stosunku do innych pa┼ästw, w ┼Ťwiat rosn─ůcej mobilno┼Ťci mi─Ödzynarodowej. Ograniczeniami dla imigracji s─ů w RPA wci─ů┼╝ restrykcyjne prawo i postawy ksenofobiczne. Tymczasem zar├│wno imigracja jak emigracja przy odpowiedniej polityce mo┼╝e sta─ç sie bod┼║cem rozwoju gospodarczego tego kraju. Pozbycie si─Ö uprzedze┼ä wobec imigrant├│w poka┼╝e, ┼╝e s─ů to ludzie aktywni, wykszta┼éceni, ch─Ötni do pracy. Tak┼╝e uchod┼║cy, obecnie niezatrudnieni wcale lub poni┼╝ej swoich kwalifikacji, mogliby pracowa─ç z korzy┼Ťci─ů dla siebie i gospodarki. Aktywna polityka pozwoli┼éaby r├│wnie┼╝ poprzez zach─Öcanie do powrot├│w wykorzysta─ç w celach rozwojowych do┼Ťwiadczenie zdobyte zagranic─ů przez emigrant├│w. Amnestie i pewne uregulowania nowej ustawy imigracyjnej s─ů by─ç mo┼╝e pierwszymi krokami ku przystosowaniu prawa do rzeczywistej sytuacji i potrzeb.



Summary


The abolition of the apartheid regime brought opening of the Republic of South Africa for international mobility. To the old conditions and regulations, some new factors were added, which changed the profiles of migrants and their impact on the country.


After 1994 some regulations from the apartheid era remained valid. These were the Aliens Control Act of 1991 and the institutions for contracting workers from the SADC states. Just before the abolition of apartheid UNHCR started to operate in the RSA.


After the transformation of the political regime, South Africa opened for larger numbers of visitors. RSA received more economic immigrants, also from outside the SADC region, and refugees than before, as it became a very attractive place for people from all over Africa. The pull factor of RSA is the opportunity to find work. Despite the high rate of unemployment, the size and potential of the South African economy creates large demand for all groups of workers. People also have the image of RSA as the land of good working conditions thanks to the tradition of recruitment to RSA, its trade unions and wages perceived higher than elsewhere in Africa. The abolition of apartheid created many posts for highly educated Africans.


However, South African immigration law and policy remained very restrictive, in order to protect its own citizens and their work places. The Aliens Control Act, even ammended in 1995 concentrated on control and detection of the prohibited persons. The new Immigration Act issued in 2002, while still restrictive in granting work permits and permanent residence, introduces some measures to prevent illigal immigration, to promote human rights in the field of migration and to figh xenophobic attitudes.


Legal immigrants are mainly contracted workers (number of contracts decreasing) and skilled immigrants with temporary or permanent work and stay permissions, number of these permissions has also been reduced and doesn’t satisfy both the needs. ILO evaluated that the regulations are inapropriate to the demand for foreign work force and therefore inspire illegal immigration.


Illegal immigrants are visa overstayers (ca 80,000 a year) and unathorised immigrants estimated to count 0,5-4 mln. The highest estimates are unrealistic but they are used in the popular discourse on the flood of illegal workers depriving thew citizens of their work. They are employed by companies who need numerous unskilled workers accepting poor work and payment conditions. Both kinds of immigrants come mainly, but not exclusively, from the SADC countries, remain only temporary and keep in contact with their home country and family. Two amnesties were a sign of a more realistic and open approach to their problems, status of 175,000 had been legalised.


The new RSA had to solve the problem of 300,00 Mozambican refugees who had come in the 1980’s. Only a minority accepted UNHCR’s action of repatriation, some returned on their own. Others lost the refugee status and became illegal. In 1999 an amnesty was introduced to regulate the status of 200,000 remained former refugees. Recently about 20,000 refugees and asylum seekers have been coming to the RSA every year. The Refugee Act (1998) regulates their status; however they have difficulties in access to information and execution of their rights. An integration programme would allow to incorporate the refugees into economy and make both sides benefit from their relatively high qualifications.


Despite the continued since 1980’s and growing figures of emigration, there is no brain drain from South Africa. Main destinations are the UK, Australia, New Zealand, USA. Researches count on the returns of highly skilled citizens. Professionals’ mobility may be a chance for faster economic development.


Summing up, international migration in RSA can be a factor of great importance for its, and the whole region’s economic development, yet needs adjustment of the policies and a more open attitude. The amnesties and partly the Immigration Act of 2002 may be treated as signs of a such a change and should be continued.


 


Weronika Kloc, MISH III r.


wersja do wydruku




POZOSTAúE:

Michael Emerson, Approaches to the Stabilisation of the Caucasus, "Caucasian Regional Studies", Volume 5, Issue 1 & 2, 2000

Alexandru Liono, The Chechen Problem: Sources, Developments and Future Prospects, "Caucasian Regional Studies", Volume 5, Issue 1 & 2, 2000

Tomas Valasek, Trouble in North Caucasus, "Weekly Defense Monitor" [Center for Defense Information] ,Volume 3, Issue 32 z 19 sierpnia 1999

Raimon Panikkar, The Dharma of India, World Affairs, Vol. 6, Number 1 (January-March 2002)


Marin Strmecki, Bush's Approach to North Korea is Appropriate and Necessary, The PacNet Newsletter 2002, The Center for Strategic and International Studies z 27 lutego 2002

Jon B. Wolfsthal, North Korea: Hard Line is Not the Best Line, Proliferation Brief, Vol. 4, No. 2 (Los Angeles Times z 7 marca 2001)

Janusz Krzywicki, 2003 03 15, Warsaw University Conference celebrating 'The tenth anniversary of the abolition of apartheid regime in the Republic of South Africa'

Katarzyna Utrata, Kolegium MISH, Uniwersytet Warszawski 2003 03 15, Warsaw University Conference celebrating 'The tenth anniversary of the abolition of apartheid regime in the Republic of South Africa'

2003 03 15, Warsaw University Conference celebrating 'The tenth anniversary of the abolition of apartheid regime in the Republic of South Africa'

Jakub Zaj─ůczkowski, Instytut Stosunk├│w Mi─Ödzynarodowych, Uniwersytet Warszawski; 2003 03 15; Warsaw University Conference celebrating 'The tenth anniversary of the abolition of apartheid regime in the Republic of South Africa'






AktualnoÂci:
Japońskie fascynacje...
Koreańska awangarda ...
Akustyczna Marika...
Wszystkie wojny fotor...
Naga prawda o pilotac...

Kapela ze Wsi Warszawa

Kimar Studio

wypady.pl

Subnet Internet (C)2003